نحوه کار ترموستات در سیستم خنک‌کننده

نحوه کار ترموستات در سیستم خنک‌کننده

موتور هر خودرویی که با آب خنک می‌شود یک دستگاه کوچک به نام «ترموستات» دارد که بین موتور و رادیاتور قرار گرفته است. قطر ترموستات در اکثر خودروها حدود ۵ سانتی‌متر است. وظیفه ترموستات مسدودکردن مسیر جریان مایع خنک‌کننده به سمت رادیاتور در زمان سردی موتور است. هنگامی که موتور سرد است مایع خنک‌کننده اطراف موتور جریان پیدا نمی‌کند. هنگامی که موتور به دمای کاری ایده‌آل خود می‌رسد که معمولا حدود ۹۵ درجه سانتی‌گراد است، ترموستات باز می‌شود. ترموستات باعث می‌شود که موتور در سریع‌ترین زمان ممکن به دمای ایده‌آل برسد و از این طریق فرسایش موتور، تشکیل رسوبات در موتور و آلاینده‌های خروجی را کاهش می‌دهد.

اگر فرصت آزمایش یک ترموستات را داشته‌ باشید می‌بینید که نگاه‌کردن به ترموستات شگفت‌انگیز است زیرا کاری که انجام می‌دهد غیرممکن به نظر می‌رسد. می‌توانید ترموستات را در ظرف آبی قرار دهید و سپس ظرف را روی اجاق روشن بگذارید تا آب داخل ظرف شروع به جوشیدن کند. هنگامی که دمای آب بالا می‌رود سوپاپ ترموستات کم کم باز می‌شود. اگر می‌خواهید خودتان یک ترموستات را آزمایش کنید، به یک فروشگاه لوازم یدکی خودرو مراجعه کنید و یک ترموستات بخرید.

راز عملکرد ترموستات به سیلندر کوچکی که در سمت موتور قرار می‌گیرد مربوط می‌شود. داخل این سیلندر از موم پر شده است که تقریبا در دمای ۸۲ درجه سانتی‌گراد به‌تدریج به مایع تبدیل می‌شود. ترموستات‌های مختلف در دماهای متفاوتی باز می‌شوند ولی دمای رایج آنها ۸۲ درجه است. یک میله که به سوپاپ ترموستات متصل است داخل این موم قرار گرفته است. وقتی موم به مایع تبدیل می‌شود به اندازه قابل توجهی منبسط شده و میله را به سمت خارج سیلندر هدایت می‌کند و در نتیجه سوپاپ باز می‌شود. اگر با نحوه کار دماسنج‌ها آشنا باشید مشابه همین فرآیند را می‌بینید. هرچه دما بالاتر باشد، انبساط موم بیشتر بوده و سوپاپ بیشتر باز می‌شود.